تبلیغات
خواجه جمالی - مبارزه اهالی خواجه جمالی با انگلیسی ها
   به خواجه جمالی روستای امام حسین خوش آمدید
http://www.telegram.me/khajehjamali

مبارزه اهالی خواجه جمالی با انگلیسی ها

 در جنگ جهانی اول «1919-1914-م»

در روستای خواجه جمالی پیشامدهای زیادی رخ داده است که یکی از آنها نبرد با نظامیان دولت استعمارگر انگلیس  می باشد. تحت عنوان «عملیات در ایران» این واقعه را ژنرال جیمز فردریک مابرلی F-J-MOBERLY نگاشته و کاوه بیات آن را ترجمه کرده است. این پیشامد که در جنگ خانمانسوز جهانی اول «1919-1914 میلادی» رخ داده به طور اختصار بیان می کنیم:

انگلیسی ها در جنگ جهانی اول که در زمان احمدشاه قاجار (1343-1327ه.ق) برابر (1304-1288 خورشیدی) به وقوع پیوست در شهر نی ریز به مدت سه سال قلعه و دژی مستحکم که دارای چهار برج بود و هنوز هم آثارش برجاست با مصالح سنگ، آجر، گچ و شن برای نگهداری یک بریگاد BRIGAD ارتش 3500 نفری با همکاری کارگران نی ریزی ساختند. به هر کارگر روزانه دوزار «دو ریال» دستمزد می دادند.

انگلیسی ها حدود هشت سال در جنوب ایران از جمله شهرستان نی ریز که از نظر سوق الجیشی خیلی مهم و بااهمیت بود ماندند. چون این شهرستان که بین استانهای هرمزگان، سیستان و بلوچستان، کرمان، یزد، اصفهان و فارس واقع شده دارای موقعیت نظامی و استراتژیکی مهمی است و طبق تحقیقات انجام شده همیشه حداقل یک تیپ BRIGAD ارتش می تواند در این شهر مستقر گردد.

در این مدت دردسرهایی برای مردم به وجود آوردند. گرچه اهالی شهرستان نی ریز و افراد عشایر این شهرستان به موقع علیه آنها اقدام نموده و مزاحمت برایشان ایجاد کردند و در این زمینه می توان از کشتن دو نفر انگلیسی به دست ابراهیم فرزند علی بابا و محمود دانشی نام برد.

انگلیسی ها در شبی خونی به روستای ده چاه نی ریز یورش برده و 24 نفر زن و مرد و کودک را کشتند

این حمله به دستور فرمانده کل سپاه اس.پی.آر S.P.R «سپاه پلیس جنوب» سرپرسی سایکس علیه بخش آباده طشک به ویژه اهالی روستای خواجه جمالی همچنین روستای چاهک و بخش پشتکوه انجام گرفت.

سایکس نخست وزیر از سفیر بریتانیا درخواست کرد که طایفه لشنی را سرکوب کند او هم این پیشنهاد را تصویب و اجازه داد.

لشنی ها از ژوئیه و اوت سال 1917 میلادی برابر تیر و مرداد سال 1296 خورشیدی مبارزات خود را شجاعانه با آنها آغاز کردند و بر استمرار آن نیز مصر بودند و زیان هایی هم بر آنها وارد کردند.

سایکس نخست عواملی را در ماه اوت به منطقه فرستاد و اطلاعات لازم را در این مورد کسب کرد. در نی ریز و قوام آباد دو مرکز تدارکاتی که در دو سوی منطقه لشنی نشین بود ایجاد کرد و در 19 سپتامبر 28 شهریور در هر یک از این نقاط ستونی مستقر گردید.

قوای مستقر در قوام آباد که به ستون ده بید موسوم بود تحت فرماندهی میجر- آ-اس-رائول «سرگرد رائول» قرار داشت و عبارت بود از یک اسواران از نیروی سوار بِرمِه (BERME)(12) دسته بیست و سوم آتشبار کوهستانی و دسته صد و بیست و چهارم مسلسل نیروی بلوچ، یک دسته پیشگام که از میان نیروهای موجود تشکیل شده بود و یک دسته سوار پلیس جنوب بخش شماره 162 آمبولانس صحرایی از قوای هند(13) و اجزای حمل و نقل و... فرماندهی نیروی نی ریز را میچر اس.ام.بروس  «سرگرد بروس» به عهده داشت و مرکب بود از یک اسواران از نیروی پانزدهم نیزه دار و دو رسد از نیروی شانزدهم راجپوت یک واحد آتشبار کوهستانی و یک واحد مسلسل پلیس جنوب و دسته پیشگام که از میان نیروهای موجود تشکیل شده بود و تعدادی از اجزای بهداری و حمل و نقل...  فاصله بین قوام آباد و نی ریز که از طریق منطقه لشنی نشین بخش آباده طشک می گذشت حدود یکصد و بیست مایل بود.

ستونهای مستقر در نی ریز و قوام آباد دستور داشتند به ترتیب به سمت جنوب شرقی و شمال غربی پیشروی و در طول راه اقدامات تنبیهی لازم را از لشنی ها به عمل آورند و با هر یک از گروه های حرفه ای که روبرو شدند شدیداً برخورد نمایند. قرار بود که این دو ستون در کوشکک مرکز دهستان بختگان بخش آباده طشک

 شهرستان نی ریز با یکدیگر ملحق شوند. سپس در اول اکتبر «9 مهر» پس از سرکوب لشنی ها به نی ریز برگردند و پس از تجدید قوا آماده عملیات دیگری شوند.

ستون ده بید در 20 دسامبر 29 شهریور، قوام آباد را ترک و در 24 سپتامبر 2 مهر به قلعه آباده [مرکز بخش آباده طشک] رسید. قبلاً از تهران به لشنی ها هشدار داده شده بود. آنها نیز بخش اعظم مال و منال خویش را برداشته و از منطقه خارج کرده بودند.

چون انگلیسی ها اگر پیروز می شدند اموال آنها را غارت می کردند و به یغما می بردند.  در ساعت یک و پانزده دقیقه بامداد روز 26 سپتامبر (4 مهر) گروهی از عشایر دلاور بر ستون ده بید هجوم آوردند و زیان و خسارت قابل توجهی به آنها وارد کردند ولی این ستون به هر زحمتی بود حمله آنها را دفع کردند.

ستون ده بید پس از دیدن خسارت های زیاد در ساعت شش و پانزده دقیقه بامداد همان روز به سمت روستای «خواجه جمالی» حرکت کردند. این ستون در ساعت 9 بامداد متوجه شد که حدود پانصد تا ششصد نفر از دلاور مردان شجاع و بی باک  در حول و حوش روستای خواجه جمالی سنگر گرفته و راه را بر آنها بستند.

فرمانده ارتش انگلستان روستای خواجه جمالی را در آن زمان چنین تعریف کرده است: این روستا در حاشیه شمالی جلگه ناهموار سنگی واقع شده و در دامنه تند بلندی های پرشیبی قرار دارد که بخش جنوبی ارتفاعات ده هزار پایی(14) کوه ولی کنار گردنه خالص را تشکیل می دهد. در این روستا گذشته از یک قلعه محکم و استوار، شش برج جداگانه، چند باغ پر از درخت و مزارعی محصور در دیوارهای سنگی نیز قرار داشت.

اراضی پرشکاف و آکنده از سنگ و ناهمواری ها نیز آن را از جلگه اطرافش جدا ساخته بود که لشنی ها مردانه از آن دفاع  می کردند.  ولی سرانجام روستای خواجه جمالی به دست نیروهای انگلیسی افتاد و از طرفین تعدادی کشته شدند انگلیسی ها دستور داشتند در مسیر خود، روستاها و قلعه ها را خراب کنند و حتی اموال آنها را هم به یغما ببرند. لذا روز بعد ستون ده بید پس از تخریب روستا و قلعه های خواجه جمالی راه خود را به سمت جنوب ادامه دادند و در کوشکک به ستون نی ریز ملحق گردیدند. آنگاه افراد راه نی ریز را در پیش گرفته و در دو اکتبر «ده مهر» به نی ریز رسیدند و در دژ و قلعه اسپیار S.P.R مستقر شدند.

ستون نی ریز در روز پنج اکتبر «سیزده مهر» از نی ریز به سمت شمال حرکت کرد و در چهارده اکتبر «بیست و دو مهر» به مروست نی ریز رسید.(15) این ستون در مسیر خود در یک شبی خون ناجوانمردانه که به اهالی دهستان دهچاه بخش پشتکوه نی ریز به مرکز مشکان زد و 24 نفر زن ، مرد و کودک را کشتند .

کلنل اورتون در مسیر شمالی  برخی از رؤسای محلی  نی ریز تا مروست را مجازات کرد و از بعضی التزام گرفت که در آینده علیه آنها اقدامی نکنند.

همچنین کلنل فرن در «جوزم» گروهی را به مجازات رسانید و قلع سنگی و برجهای«جوزم» را منهدم ساخت چون اهالی «جوزم» سه تن از افراد پلیس جنوب را به قتل رسانیده بودند.

نظرات مطلب

فرم ارسال نظر

 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر

درباره سایت

  • روستای خواجه جمالی در شمال شرقی شیراز ، یکی از روستاهای شهرستان نی ریز می باشد فاصله روستا تا شهرستان 110 کیلومتر ، تا بخش آباده طشک 13 کیلومتر ، و تا شیراز 190 کیلومتر است. آب و هوای روستا معتدل می باشد. این روستا به دلیل استقرار در ناحیه کوهستانی، چشم اندازهای بسیار زیبایی دارد. باغات و جنگل ها ی وسیع به ویژه در فصل های بهار و تابستان فضای زیبا ، آرامش بخش و دل نشینی برای گردشگران پدید می آورد .

نظرسنجی

عملکرد سایت از ابتدا تاکنون ؟


تصاویر منتخب 3 دشت لاله های واژگون

خواجه جمالی

فارس . نی ریز . خواجه جمالی

اطلاعات سایت

  • پست الکترونیک: khajehjamali.ir@gmail.com
  • مدیر سایت: آقای جمالی
  • تاریخ امروز:
  • قدرت گرفته از م . ب